Kiểm toán nội bộ là hoạt động đánh giá độc lập, khách quan nhằm kiểm tra và cải thiện hiệu quả của hệ thống kiểm soát nội bộ, quản trị rủi ro và quản trị doanh nghiệp. Smart Train Academy – đối tác đào tạo được Hiệp hội Kiểm toán Nội bộ Hoa Kỳ (IIA) ủy quyền chính thức tại Việt Nam từ năm 2013 – triển khai đào tạo Kiểm toán nội bộ dưới hình thức in-house, thiết kế riêng theo ngành và quy mô doanh nghiệp.
NỘI DUNG BÀI VIẾT
Vì sao doanh nghiệp cần đào tạo kiểm toán nội bộ riêng cho đội ngũ?
Kiểm toán nội bộ chỉ tạo ra giá trị thực sự khi đội ngũ thực hiện hiểu đúng chuẩn mực nghề nghiệp quốc tế và biết áp dụng vào đúng bối cảnh quy trình, rủi ro của chính doanh nghiệp. Đào tạo in-house theo chủ đề Kiểm toán nội bộ giúp đội ngũ kiểm toán/kiểm soát nội bộ thực hành trực tiếp trên quy trình nghiệp vụ, tài liệu và tình huống thực tế của tổ chức – thay vì học theo tình huống mẫu chung.
- Chuẩn hóa phương pháp lập kế hoạch và thực hiện kiểm toán theo chuẩn mực quốc tế (IPPF của IIA)
- Nâng cao chất lượng báo cáo kiểm toán – rõ ràng, có giá trị hành động cho ban lãnh đạo
- Đáp ứng yêu cầu tuân thủ Nghị định 05/2019/NĐ-CP đối với doanh nghiệp thuộc diện bắt buộc kiểm toán nội bộ
- Xây dựng năng lực phát hiện gian lận và đánh giá rủi ro cho đội ngũ kiểm toán viên nội bộ
Khóa đào tạo Kiểm toán nội bộ tại Smart Train Academy
Smart Train Academy triển khai đào tạo chủ đề Kiểm toán nội bộ dưới nhiều hình thức: chương trình luyện thi chứng chỉ CIA (dài hạn, cấp chứng chỉ quốc tế), khóa AIA – Kiểm toán nội bộ ứng dụng (public), và đào tạo in-house theo chuyên đề cho doanh nghiệp – là trọng tâm của bài viết này. Nội dung được xây dựng bám sát khung năng lực CIA của IIA, tập trung vào kỹ năng thực hành: lập kế hoạch kiểm toán dựa trên rủi ro, thu thập bằng chứng và viết báo cáo kiểm toán hiệu quả.
Nội dung chương trình
Chương trình bám sát khung năng lực CIA và Bộ Chuẩn mực Quốc tế về hành nghề Kiểm toán nội bộ (IPPF) của IIA, gồm các chuyên đề chính sau – mỗi chuyên đề có thể học độc lập hoặc kết hợp thành chuỗi đào tạo dài hơn:
- Kiểm toán nội bộ & Khung Chuẩn mực hành nghề Kiểm toán nội bộ quốc tế (IPPF) – đối chiếu với Nghị định 05/2019/NĐ-CP và Thông tư 08/2021/TT-BTC
- Đánh giá rủi ro và Lập kế hoạch kiểm toán năm – kiểm toán theo định hướng rủi ro (risk-based audit)
- Công cụ và kỹ thuật kiểm toán – từ lập kế hoạch, phỏng vấn, walkthrough quy trình đến thực hiện kiểm toán tại thực địa
- Kỹ thuật viết báo cáo kiểm toán hiệu quả – cấu trúc phát hiện kiểm toán, đánh giá tổng quan, kiến nghị khắc phục
- Bài tập thực hành và giải quyết tình huống thực tế tại doanh nghiệp
- Chia sẻ, hỏi đáp và tổng kết hành động tiếp theo
Xem outline chi tiết từng chuyên đề: liên hệ đội ngũ tư vấn để nhận chương trình đào tạo đầy đủ.
Khóa học này dành cho ai?
- Trưởng/phó phòng và nhân sự phụ trách Kiểm toán nội bộ, Kiểm soát nội bộ, Tuân thủ
- Thành viên Ban kiểm soát, Ủy ban Kiểm toán trực thuộc Hội đồng quản trị
- Nhân sự tài chính – kế toán muốn chuyển hướng hoặc hỗ trợ công tác kiểm toán nội bộ
- Doanh nghiệp thuộc diện bắt buộc kiểm toán nội bộ theo Nghị định 05/2019/NĐ-CP hoặc đang xây dựng chức năng này
Hình thức và thời lượng (đào tạo in-house)
| Hình thức | Đào tạo in-house tại doanh nghiệp, thiết kế riêng theo ngành và quy mô tổ chức |
| Thời lượng | Mỗi chuyên đề tương đương 1 ngày; doanh nghiệp có thể chọn 1 hoặc kết hợp nhiều chuyên đề (tối đa 4 chuyên đề = 4 ngày) tùy nhu cầu |
| Quy mô lớp | Khuyến nghị tối đa 30 học viên/lớp để đảm bảo chất lượng thực hành |
| Đầu ra | Bài tập tình huống thực tế + Chứng nhận hoàn thành từ Smart Train Academy |
Giảng viên chuyên đào tạo kiểm toán nội bộ
Mỗi chuyên đề được phụ trách bởi giảng viên chuyên trách theo đúng thế mạnh, thay vì một người dạy toàn bộ chương trình:
| Chuyên đề IPPF & Đánh giá rủi ro / Công cụ kiểm toán | Giảng viên có bằng Tiến sĩ, sở hữu chứng chỉ CIA, ACCA (FCCA) và CPA Việt Nam, nhiều năm kinh nghiệm tư vấn và đào tạo kiểm toán nội bộ cho các tập đoàn lớn |
| Chuyên đề Kỹ thuật viết báo cáo kiểm toán | Giảng viên sở hữu chứng chỉ CIA, ACCA và CPA, chuyên sâu về kỹ năng trình bày và viết báo cáo kiểm toán nội bộ chuyên nghiệp |
| Chuyên đề Kiểm soát nội bộ (nếu kết hợp) | Giảng viên có bằng Thạc sĩ, sở hữu chứng chỉ CIA và CFE (Certified Fraud Examiner), chuyên về thiết kế và đánh giá hệ thống kiểm soát nội bộ |
Đội ngũ giảng viên đều có kinh nghiệm thực chiến ở vị trí quản lý kiểm toán nội bộ/quản trị rủi ro tại doanh nghiệp, không chỉ giảng dạy lý thuyết, cùng kinh nghiệm đào tạo may đo cho nhiều tập đoàn, tổng công ty trong các lĩnh vực năng lượng, dầu khí, bảo hiểm, ngân hàng, dược phẩm.
Vì sao chọn Smart Train Academy để đào tạo kiểm toán nội bộ?
- Đối tác đào tạo được ủy quyền chính thức tại Việt Nam từ 5 hiệp hội nghề nghiệp Kế toán – Kiểm toán – Tài chính hàng đầu thế giới: ACCA, IMA, IIA, CFA Institute và AFP
- Được hơn 1.700 khách hàng doanh nghiệp và hơn 20.000 học viên tin tưởng lựa chọn
- Gần 15 năm kinh nghiệm đào tạo kiểm toán nội bộ, kiểm soát nội bộ và quản trị rủi ro cho các tập đoàn, tổng công ty lớn
- Chương trình bám sát khung năng lực CIA/IPPF, đi vào tình huống thực tế thay vì chỉ dừng ở lý thuyết
ĐÀO TẠO RIÊNG THEO NHU CẦU DOANH NGHIỆP (IN-HOUSE TRAINING)
Tuỳ theo đặc thù riêng về quy mô, cấu trúc và lĩnh vực hoạt động, Smart Train Academy thiết kế các khoá đào tạo chuyên biệt phù hợp với nhu cầu riêng của từng doanh nghiệp (In-house training). Quy trình triển khai đào tạo In-house gồm các bước sau:
GỬI YÊU CẦU ĐÀO TẠO
Kiến thức nền tảng: Kiểm toán nội bộ là gì?
Phần dưới đây tổng hợp kiến thức nền để bạn đối chiếu trước khi đăng ký đào tạo, hoặc dùng làm tài liệu tham khảo cho đội ngũ.
Kiểm toán nội bộ là hoạt động đánh giá độc lập, khách quan, mang tính tư vấn, được thiết kế nhằm gia tăng giá trị và cải thiện hoạt động của tổ chức. Kiểm toán nội bộ giúp tổ chức đạt được mục tiêu thông qua việc tiếp cận có hệ thống, kỷ luật để đánh giá và nâng cao hiệu quả của công tác quản trị rủi ro, kiểm soát nội bộ và quản trị doanh nghiệp.
| Khung chuẩn mực phổ biến nhất | International Professional Practices Framework (IPPF) của IIA |
| Chứng chỉ quốc tế liên quan | CIA – Certified Internal Auditor |
| Cơ sở pháp lý tại Việt Nam | Nghị định 05/2019/NĐ-CP về kiểm toán nội bộ (hiệu lực từ 01/4/2019) và Thông tư 08/2021/TT-BTC ban hành quy chế mẫu về kiểm toán nội bộ áp dụng cho doanh nghiệp |
| Bắt buộc áp dụng với | Công ty niêm yết; doanh nghiệp có trên 50% vốn nhà nước là công ty mẹ theo mô hình mẹ – con; một số công ty đại chúng quy mô lớn |
| Dễ nhầm với | Kiểm soát nội bộ (xem bảng phân biệt bên dưới) |
Kiểm toán nội bộ khác Kiểm soát nội bộ như thế nào?
| Tiêu chí | Kiểm toán nội bộ | Kiểm soát nội bộ |
| Bản chất | Hoạt động đánh giá, kiểm tra độc lập | Hệ thống chính sách, quy trình, thủ tục |
| Ai thực hiện | Bộ phận/kiểm toán viên nội bộ độc lập | Ban lãnh đạo và toàn bộ nhân sự |
| Tần suất | Định kỳ theo kế hoạch kiểm toán | Vận hành liên tục, hằng ngày |
| Mục tiêu | Đánh giá hiệu quả của hệ thống kiểm soát nội bộ | Phòng ngừa rủi ro, sai sót, gian lận |
Lưu ý bối cảnh Việt Nam: Nghị định 05/2019/NĐ-CP quy định cụ thể về tổ chức và thực hiện công tác kiểm toán nội bộ trong cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập và doanh nghiệp. Nghị định bắt buộc áp dụng với một số nhóm đối tượng như công ty niêm yết, doanh nghiệp có trên 50% vốn nhà nước là công ty mẹ theo mô hình mẹ – con, và một số công ty đại chúng quy mô lớn – các doanh nghiệp khác có thể vận dụng quy định này để xây dựng chức năng kiểm toán nội bộ phù hợp.
Mô hình 3 tuyến phòng thủ trong kiểm toán nội bộ
Kiểm toán nội bộ thường được đặt trong mô hình Ba tuyến phòng thủ (Three Lines Model) do IIA khuyến nghị: tuyến 1 là các bộ phận vận hành trực tiếp quản lý rủi ro hằng ngày; tuyến 2 là các chức năng quản trị rủi ro, tuân thủ hỗ trợ giám sát; tuyến 3 là kiểm toán nội bộ, cung cấp đánh giá độc lập cho Hội đồng quản trị và ban điều hành về hiệu quả của cả hai tuyến trên.
Nguồn tham khảo chính thức: The Institute of Internal Auditors (IIA)
Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp tôi có bắt buộc phải có kiểm toán nội bộ không?
Theo Nghị định 05/2019/NĐ-CP, một số nhóm đối tượng bắt buộc phải thực hiện công tác kiểm toán nội bộ như công ty niêm yết, doanh nghiệp có trên 50% vốn nhà nước là công ty mẹ theo mô hình mẹ – con, và một số công ty đại chúng quy mô lớn. Doanh nghiệp không thuộc diện bắt buộc vẫn có thể xây dựng chức năng này để tăng cường quản trị nội bộ.
Khóa này khác gì khóa Kiểm soát nội bộ?
Kiểm toán nội bộ tập trung vào kỹ năng đánh giá, kiểm tra độc lập (lập kế hoạch kiểm toán, thu thập bằng chứng, viết báo cáo), trong khi Kiểm soát nội bộ tập trung vào việc xây dựng và vận hành các cơ chế phòng ngừa hằng ngày theo khung COSO. Hai chủ đề bổ trợ chặt chẽ cho nhau và thường được đào tạo nối tiếp.
Nhân sự chưa có kinh nghiệm kiểm toán có học được khóa này không?
Có. Chương trình có thể điều chỉnh độ sâu nội dung, phù hợp cho cả nhân sự mới bắt đầu công tác kiểm toán nội bộ lẫn kiểm toán viên đã có kinh nghiệm muốn chuẩn hóa theo chuẩn mực quốc tế.
Đào tạo này có giúp chuẩn bị cho kỳ thi chứng chỉ CIA không?
Khóa in-house theo chuyên đề tập trung vào kỹ năng ứng dụng thực tế, không thay thế chương trình luyện thi CIA chính thức. Doanh nghiệp/cá nhân muốn thi chứng chỉ CIA nên đăng ký lộ trình CIA Learning System riêng của Smart Train Academy.
Chi phí đào tạo được tính như thế nào?
Học phí được báo giá theo từng doanh nghiệp dựa trên số ngày đào tạo, số lượng học viên, địa điểm và mức độ tùy chỉnh chương trình.
Nhận tư vấn chương trình đào tạo cho doanh nghiệp
Để lại thông tin hoặc liên hệ trực tiếp bộ phận Đào tạo doanh nghiệp của Smart Train Academy để nhận chương trình đào tạo chi tiết và báo giá phù hợp với quy mô tổ chức của bạn.
